Praca na wysokościach zawsze wiąże się z ryzykiem, a rusztowania są jednymi z najczęściej wykorzystywanych konstrukcji w budownictwie, przemyśle i renowacji budynków. Niewłaściwe użytkowanie rusztowań może prowadzić do poważnych wypadków, dlatego kluczowe znaczenie ma przestrzeganie zasad bezpieczeństwa i zgodność z przepisami BHP.

Każdy pracownik korzystający z rusztowania powinien znać podstawowe zasady bezpieczeństwa, a pracodawcy są zobowiązani do zapewnienia odpowiednich środków ochrony, szkoleń i kontroli technicznych. Jakie są kluczowe wymagania dotyczące pracy na rusztowaniach? Jakie przepisy regulują ich użytkowanie w Polsce i Unii Europejskiej? W tym artykule przedstawimy zasady BHP oraz najważniejsze wymagania dotyczące montażu, użytkowania i konserwacji rusztowań.

Więcej informacji o wyborze najlepszego producenta rusztowań znajdziesz tutaj: https://bizneasy.pl/producent-rusztowan-jak-wybrac-najlepszego-dostawce/.

1. Zagrożenia związane z pracą na rusztowaniach

Praca na rusztowaniach wiąże się z wieloma potencjalnymi zagrożeniami, które mogą prowadzić do wypadków i poważnych urazów. Do najczęstszych zagrożeń należą:

• Upadki z wysokości – jeden z najczęstszych i najgroźniejszych wypadków na rusztowaniach, często spowodowany brakiem zabezpieczeń lub ich nieprawidłowym użyciem.
• Upadek przedmiotów z wysokości – narzędzia, materiały budowlane lub elementy konstrukcji mogą spaść na pracowników znajdujących się poniżej.
• Nieprawidłowy montaż i niestabilność konstrukcji – źle zamontowane rusztowanie może się zawalić, stanowiąc zagrożenie dla pracowników i osób postronnych.
• Warunki atmosferyczne – silny wiatr, deszcz lub oblodzenie mogą utrudniać pracę i zwiększać ryzyko poślizgnięć oraz utraty równowagi.
• Brak odpowiedniego przeszkolenia pracowników – niewłaściwe użytkowanie rusztowania, brak wiedzy o procedurach BHP i nieużywanie środków ochrony osobistej.

2. Podstawowe zasady BHP dotyczące pracy na rusztowaniach

Przestrzeganie zasad BHP jest kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa podczas pracy na rusztowaniach. Oto najważniejsze wytyczne:

a) Prawidłowy montaż i kontrola techniczna rusztowań

• Montaż i demontaż rusztowań mogą wykonywać tylko osoby z odpowiednimi uprawnieniami.
• Rusztowanie musi być stabilne i prawidłowo zakotwiczone, a jego elementy zgodne z normami technicznymi.
• Przed rozpoczęciem pracy na rusztowaniu konieczna jest inspekcja techniczna, sprawdzająca jego wytrzymałość i stabilność.

b) Środki ochrony indywidualnej (ŚOI)

• Każdy pracownik musi być wyposażony w szelki bezpieczeństwa i linkę asekuracyjną.
• Kask ochronny chroni przed spadającymi przedmiotami.
• Buty antypoślizgowe zapobiegają upadkom na śliskiej powierzchni.

c) Ochrona przed upadkiem przedmiotów

• Na rusztowaniu należy stosować siatki ochronne i barierki zabezpieczające.
• Narzędzia powinny być przypięte do pasów pracowników, aby uniknąć ich przypadkowego upuszczenia.
• Strefa pod rusztowaniem powinna być oznaczona i zabezpieczona, aby osoby postronne nie miały do niej dostępu.

d) Zasady organizacji pracy

• Na rusztowaniu nie powinny znajdować się zbędne materiały budowlane, które mogłyby stanowić zagrożenie.
• Nie wolno przeciążać konstrukcji rusztowania, każda platforma ma określoną maksymalną nośność.
• Wszyscy pracownicy powinni przejść szkolenie BHP dotyczące pracy na wysokościach.

3. Przepisy i normy BHP dotyczące rusztowań w Polsce i Unii Europejskiej

a) Polskie regulacje prawne

• Rozporządzenie Ministra Infrastruktury określa wymagania dotyczące użytkowania i montażu rusztowań na placach budowy.
• Kodeks pracy zobowiązuje pracodawców do zapewnienia bezpiecznych warunków pracy na wysokości.
• PN-EN 12811-1 – norma dotycząca projektowania, obliczeń i badań rusztowań.

b) Normy europejskie dotyczące rusztowań

• EN 1004 – określa wymagania dotyczące rusztowań przejezdnych.
• EN 13374 – dotyczy systemów zabezpieczeń krawędziowych.
• EN 39 i EN 10219 – regulują materiały, z jakich mogą być wykonane elementy rusztowań.

4. Jak unikać wypadków na rusztowaniach?

a) Regularne przeglądy techniczne

• Przed każdym użyciem rusztowanie powinno być sprawdzone pod kątem stabilności i uszkodzeń.
• Co najmniej raz w miesiącu konieczna jest pełna inspekcja techniczna, a po silnym wietrze czy opadach deszczu należy dokonać dodatkowej kontroli.

b) Odpowiednie szkolenia pracowników

• Każda osoba pracująca na rusztowaniu powinna przejść szkolenie z zakresu BHP i obsługi rusztowań.
• Pracownicy powinni wiedzieć, jak reagować w przypadku zagrożenia, np. w razie utraty równowagi czy awarii konstrukcji.

c) Eliminacja ryzyka wynikającego z warunków atmosferycznych

• Praca na rusztowaniach powinna być wstrzymana w przypadku silnego wiatru (powyżej 10 m/s), burzy, opadów śniegu lub oblodzenia konstrukcji.
• Rusztowania powinny być wyposażone w plandeki ochronne, aby zmniejszyć wpływ czynników atmosferycznych.

Praca na rusztowaniach wymaga ścisłego przestrzegania zasad bezpieczeństwa, odpowiedniego montażu konstrukcji oraz stosowania środków ochrony indywidualnej. Upadki z wysokości to jedno z największych zagrożeń w budownictwie, dlatego kluczowe jest stosowanie odpowiednich procedur, regularne przeglądy techniczne oraz zapewnienie odpowiedniego przeszkolenia pracowników.

Artykuł promocyjny.